Bar­tek Konopka, Piotr Rosołow­ski oraz Anna Wydra pracują nad nowym projek­tem zatytułowanym „Sztuka znikania”. To historia haitań­skiego szamana, który odwiedził Pol­ską Republikę Ludową w 1980 r., aby prze­prowadzić ceremonię wudu, mającą na celu odczarowanie duszy Polaków od demonów i powstrzymanie sowiec­kich czoł­gów. O „Sztuce znikania” pisze „Gazeta Wyborcza”.

Twórcy prze­wrot­nego, nominowanego do Oscara dokumentu “Królik po ber­liń­sku” zostali zaproszeni przez Instytut Adama Mic­kiewicza do projektu “Prze­wod­nik do Polaków” – czytamy w „Gazecie Wybor­czej”. – “Prze­wod­nik…” powstaje w ramach programu kul­tural­nego pol­skiej prezyden­cji. Będzie się składał z pięciu fil­mów pokazujących Polaków m.in. przez pryzmat muzyki roc­kowej (gotowy już “Beats of Freedom”), mody, dziecięcych zabaw czy miło­ści do himalaizmu. Ekipa “Królika…” dostała do opracowania naj­bar­dziej pikantny temat — życie sek­sualne w PRL. Film ma być gotowy do końca września.


Co jed­nak wspól­nego ma haitań­ski szaman, który jest głów­nym bohaterem dokumentu, z życiem sek­sual­nym w PRL? Joanna Der­kaczew, autorka artykułu o nowym projek­cie twór­ców „Królika…” wyjaśnia: Amon okazał się ideal­nym bohaterem: pod­czas swojego pobytu w Pol­sce uczest­niczył w życiu wszyst­kich warstw spo­łecz­nych, ale zachował swoje unikalne spoj­rzenie z zewnątrz. Jed­nak jego los i spo­strzeżenia nie są do końca znane, autorom pozostaje więc prze­strzeń na własną kreację, diagnozy i budowanie metafor.


W artykule znaj­dziemy rów­nież wypowiedzi Anny Wydry, Bartka Konopki oraz Piotra Rosołow­skiego. Oto frag­menty:


— Przede wszyst­kim uderzyła nas “podwój­ność” życia w tam­tych czasach. - mówi Anna Wydra. - Była więc oficjalna, publiczna fasada, a pod nią napięt­nowana wstydem i strachem sfera tego, jak ludzie fak­tycz­nie chcieli się zachowywać. Dziś prze­cież także jesteśmy w obyczajowym roz­dar­ciu: niby mniej jest tematów tabu, a jed­nak ciągle tyle w nas zaskakujących oporów. (…)


- “Sztuka znikania” to także jakieś nasze spo­strzeżenie na temat tej epoki - dodaje Bar­tek Konopka. - PRL coraz bar­dziej nam się wymyka, zamienia w kolorowy, plastikowy zestaw kul­towych przed­miotów i obraz­ków. Znika poważna reflek­sja, zostaje moda na gadżety i trochę mar­tyrologii z pod­niosłą muzyką w tle. (…)


Piotr Rosołow­ski: -W dokumen­tach kryterium prawdy jest ulotne. Do każ­dego doboru fak­tów można mieć zastrzeżenia. Tu dodat­kowo mamy do czynienia z historią składającą się głów­nie z białych plam, domysłów i sprzecz­nych wer­sji. Naj­waż­niej­sze jest więc dla nas nie tyle, by zbudować spójną wer­sję ostateczną tej historii, ile by zaproponować inne spoj­rzenie na tamte czasy. A przede wszyst­kim — by prze­kazać pewne doświad­czenie. Na przy­kład film Petera Liechti “Odgłosy robaków — zapiski mumii” też nie jest prze­cież nagradzany w kategorii dokument za skrupulatne relacjonowanie wydarzeń, ale za wier­ność w prze­kazywaniu pew­nych uczuć, stanów i doznań.



Joanna Der­kaczew, Wudu i źycie sek­sualne w PRL, „Gazeta Wybor­cza” 2011.


Artykuł można prze­czytać tutaj.



(23.07.2011)